Ziekenhuizen in Nederland: misstanden

`In Goede Handen´.  Billboards op de gevel en teksten op de site moeten duidelijk maken dat de patiënt veilig is in het Ruwaard van Putten Ziekenhuis te Spijkenisse. Naar nu landelijk bekend is gemaakt, kan die veiligheid absoluut niet gegarandeerd worden op bepaalde afdelingen van het ziekenhuis.

Regelmatig worden misstanden in de Nederlandse ziekenhuizen gemeld door patiënten en nabestaanden. Het gaat over onnodige sterfgevallen- gevallen waarbij de dood van patiënten niet had plaatsgevonden als juist was gehandeld.
Miscommunicatie en nalatigheid worden gemeld als de belangrijkste oorzaken van dergelijke onnodige sterfgevallen.

Pas sinds een week is in de publiciteit gebracht dat de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) al langere tijd op de hoogte was van de misstanden op de afdeling Cardiologie van het Ruwaard van Putten Ziekenhuis te Spijkenisse.

Waarom is er niet direct actie ondernomen door de IGZ? In eerste instantie is het ziekenhuis verantwoordelijk voor nalatigheid, maar het is niet minder verontrustend dat een gezaghebbend orgaan niet of te laat ingrijpt bij schrijnende toestanden.

Een andere situatie: het is in Nederland riskanter om ´s nachts in het ziekenhuis te bevallen, dan overdag. Het is bijna niet voor te stellen dat het in dit land een `gewoonte´ is om ´s nachts een arts-assistent op gynaecologie de verantwoording te geven over (complexe) bevallingen. Er is een tekort aan ervaren gynaecologen die in de nachtelijke uren actief kunnen zijn. Niet alle ziekenhuizen kampen met dit tekort. Echter hebben de ziekenhuizen waar ´s nachts wel gynaecologen aanwezig zijn, redelijkerwijs niet de capaciteit om álle nachtelijke bevallingen uit diverse streken op te vangen.

Bovenstaande situatie is voorgelegd aan minister Schippers van Volksgezondheid. Volgens het EO-programma `De Vijfde Dag´ (zie reportage: De risico´s van ´s nachts bevallen; 22-11-12) wil de minister geen reactie geven. Helaas wordt daardoor ook niet duidelijk of er actie ondernomen zal worden en op welke termijn. In een complexe situatie is de oplossing nooit voorhanden: gekeken moet worden naar diverse zaken die de context bepalen waarin het probleem nu speelt.

Wat zijn de belangrijkste oorzaken van het probleem? Is er werkelijk een tekort aan opgeleide specialisten in Nederland? Ligt het aan de bestedingsruimte van de ziekenhuizen en wordt er `bezuinigd´ op het aantal specialisten? Wat is de rol van de overheid: welk bedrag is van het ministerie van VWS nodig om de kwaliteit in de ziekenhuizen op het gewenste en noodzakelijke niveau te brengen en dat niveau te behouden? Wie verbetert het toezicht op de rol van de IGZ, als de IGZ niet direct ingrijpt bij misstanden?

Het tekort aan specialisten: hier ligt mogelijk het antwoord: Kunstmatige schaarste aan artsen

D66: Inkomensafhankelijke zorgpremie `perverse prikkel´

Op 2 november 2012 in de uitzending van Pauw& Witteman:

Pechtold over inkomensafhankelijke zorgpremie

De heer Pechtold doet een uitspraak over de door de regeringscoalitie overeengekomen maatregel van  inkomensafhankelijke zorgpremie.
Ik citeer: `..het heeft perverse prikkels. De mensen die nu nog maar twee tientjes betalen, waarom zouden zij zuinig zijn met zorg?´

Ik stoor me nogal aan deze ondoordachte uitspraak, omdat de zorg niet een kwestie is van `even een fotootje maken´ of `er even een scannetje overheen doen´.  De heer Pechtold vergeet dat er mensen zijn die in de praktijk de nodige belangrijke medische onderzoeken uitstellen, of een regeling moeten treffen om financieel te overleven, daar het eigen risico voor de genoemde onderzoeken aangebroken wordt. Dat is geen dramatische voorstelling, het is de realiteit van de afgelopen jaren. 

`Zuinig zijn met zorg´ is bovendien niet het motief op grond waarvan de zorgkosten in de afgelopen jaren gestegen zijn. Hoge zorgkosten zijn geen sanctie om het gedrag van mensen te corrigeren. Evenmin is het een middel om kwaliteit in de zorg te garanderen, wat regelmatig beweerd wordt.